TOP

De drempel van het auteursrecht: wanneer is vormgeving beschermd?

De vraag lijkt simpel: wanneer is vormgeving beschermd door het auteursrecht? Het Europese Hof van Justitie heeft hier in het recente arrest over de Palais-tafel in de zaak ‘Mio' en het Haller-meubelsysteem in de zaak ‘Konektra’ recent nadere invulling aan gegeven. Dat raakt niet alleen meubelontwerpers, maar ook modeontwerpers.

Beeld: Ron Lach via Pexels
Teskt: Margot Span

Het Hof sluit aan bij de bestaande lijn: er is pas sprake van een auteursrechtelijk beschermd “werk” als het voorwerp de persoonlijkheid van de maker weerspiegelt, doordat het uitdrukking geeft aan zijn of haar vrije en creatieve keuzes. Dat geldt ook voor toegepaste kunst en productvormgeving. Maar wanneer is sprake van vrije én creatieve keuzes in een ontwerp? De Europese rechter geeft wel aan wat geen vrije en creatieve keuzes zijn: vormgeving die in de praktijk volledig wordt bepaald door technische, functionele of ergonomische vereisten, of simpelweg door de normen en conventies binnen de sector. Waar geen reële creatieve speelruimte is, kan ook geen auteursrechtelijk beschermd werk ontstaan. Alleen als zulke beperkingen de maker niet hebben belet om toch vrije, creatieve keuzes te maken die zichtbaar zijn in het product, kan auteursrechtelijke bescherming alsnog in beeld komen. Ook ‘vrije’ keuzes zijn op zichzelf onvoldoende tenzij ze het voorwerp een uniek uiterlijk geven dat de persoonlijkheid van de maker weerspiegelt.

Exclusief voor members

Verder lezen? Dit artikel is alleen toegankelijk voor members. Word nu member van Textilia of log in, en unlock het gehele artikel.

Word member Inloggen